Februari 2010
Na het zien van een documentaire op TV over Mali besloten een vriendin en ik daar in november 2008 onze vakantie door te brengen. We werden niet teleurgesteld: een prachtig land, vriendelijke mensen, weinig crimina-liteit, en een reis die tot in de details bijzonder goed geregeld was door Timbuktu Travel en het reisbureau in Mali. Geweldig! Een land om nog eens heen te gaan, ook omdat er zoveel te zien valt: Djenne is prachtig, de Dogonvallei onvergetelijk, Timboektoe een belevenis en Hombori indruk-wekkend door de prachtige rotspartijen.
Zoals vaak bij dit soort reizen werden we echter ook getroffen door de hardheid van het bestaan voor mens en dier in de Sahel, door de droogte en de armoede, waar men zich op allerlei manieren aan probeert te ont-worstelen. Een van die manieren is het vragen om geld aan blanke toeristen; soms vervelend, maar ook begrijpelijk. Tijdens ons verblijf in Hombori ontmoetten we iemand die indruk op ons maakte door zijn gedrevenheid: hij had een school opgezet die inmiddels 285 leerlingen telde, en wist de mensen te motiveren om hun kinderen daar naartoe te sturen. Van groot belang voor de school was een waterput: water is essentieel voor de hygiene en om mee te kunnen koken. Wanneer de kinderen op school van een maaltijd worden voorzien is de kans dat ze naar school mogen van hun ouders veel groter: dat scheelt die dag een mond om te voeden.

In eerste instantie werd ons om een kleine bijdrage gevraagd. Bij door-vragen bleek echter dat het dorp al lang aan het sparen was en dat er nog een bedrag van € 1500,- nodig was om de put te kunnen realiseren. Dat leek mij een bedrag dat in Nederland niet moeilijk bij elkaar te krijgen zou zijn, en na een kleine mailactie onder vrienden en bekenden konden we het geld eind mei naar Mali overmaken.
In het dorp Gallou, waar de put moest komen, is men meteen gaan boren, maar doordat de regens vorig jaar lang op zich lieten wachten was er pas in september water in de put. Wel kregen we al foto's van de bouw, en uitge-breide bedankberichten van de school en van de dorpsbewoners.

Inmiddels waren een andere vriendin en ik op het idee gekomen om te gaan kijken hoe het er allemaal in het echt uitzag. Dat voornemen hebben we onlangs uitgevoerd: eind januari zijn we afgereisd naar Mali en op 2 februari waren we in Gallou, in het district Hombori, ten zuidoosten van Timboektoe. Het was een geweldige ervaring. De put zag er prachtig uit, hij is maar liefst 40 meter diep en de hele omgeving profiteert ervan. Niet alleen de school maakt er gebruik van, maar ook de bewoners van het dorp en de mensen daaromheen komen dagelijks water halen.
Door de aanwezigheid van water kon er nu ook een moestuin worden aangelegd; ook die lag er prachtig bij. Het was bepaald ontroerend om oog in oog te staan met de mensen, met name de vrouwen, voor wie wij eigen-lijk met zo weinig moeite zo'n positieve verandering mogelijk hebben gemaakt.

Naast ons bezoek aan Gallou hebben we een aantal zeer aangename dagen doorgebracht in Segou. Iedereen was daar in afwachting van het Festival du Niger, maar helaas hadden wij geen tijd om te wachten tot het begon - over de datum van aanvang was ook nogal wat verwarring. Het was op-vallend hoe rustig het was: er waren veel minder toeristen dan ik mij herinnerde van mijn vorige bezoek. Dat gold ook voor Hombori en de Dogon vallei. Degenen die we hierover spraken zeiden dat het komt door de crisis in Europa, maar ook door de ontvoering van toeristen eind vorig jaar door Touareg in het noorden. De Franse ambassade heeft naar aanleiding daarvan een negatief reisadvies afgegeven, geheel ten onrechte volgens de Malinezen omdat een en ander zich bijna bij de grens met Mauretanië heeft afgespeeld en er in Mali zelf niets aan de hand is. Erg jammer voor de men-sen in Mali die leven van toerisme.
Nadat ik de vorige keer het zuidelijke stuk van de Dogonvallei had gelopen hebben we nu het stuk Dourou-Sangha gedaan. Opnieuw een heel bijzon-dere ervaring: een totaal andere wereld, waarvan de bewoners gelukkig ook doordrongen zijn van het belang van het bewaren van eigen tradities en waarden. Mede dankzij de opnieuw goede organisatie van onze reis naar Mali hebben we weer genoten van dit prachtige land en de gastvrijheid van haar inwoners, en we hopen op een bescheiden manier ook iets terug te hebben kunnen doen. We hebben nu al besloten er nog eens heen te gaan!

Marian Stoffer